Mae AS Gogledd Cymru, Mark Isherwood, wedi holi Llywodraeth Cymru ynglŷn â'i Chanllawiau a addawyd i Awdurdodau Lleol i'w helpu i ddarparu System Fudd-daliadau Cymru gydlynol ac integredig.
Mae map llwybr "Symleiddio Budd-daliadau Cymru" Llywodraeth Cymru wedi ymrwymo'n benodol i gyhoeddi canllawiau Arferion Gorau i Awdurdodau Lleol erbyn chwarter olaf 2025.
Yng nghyfarfod y Senedd heddiw, gofynnodd Mr Isherwood a yw hyn wedi'i wneud.
Wrth holi Ysgrifennydd y Cabinet dros Dai a Llywodraeth Leol, dywedodd:
“Gan gyfeirio at siarter budd-daliadau Cymru yma fis diwethaf, nodais fod y Pwyllgor Cydraddoldeb, Llywodraeth Leol a Chymunedau, yr oeddwn yn aelod ohono, wedi argymell yn 2019 y dylai Llywodraeth Cymru sefydlu system fudd-daliadau Gymreig gydlynol ac integredig ar gyfer yr holl fudd-daliadau sy'n seiliedig ar brawf modd y mae'n gyfrifol amdanynt, wedi'i hategu gan set o egwyddorion a gydgynhyrchwyd â phobl sy'n hawlio'r budd-daliadau hyn a'r cyhoedd yn ehangach yng Nghymru, a chyfeiriais at ddatganiad Sefydliad Bevan ynglŷn â'r siarter ym mis Ionawr 2024, fod cyfranogiad yn wirfoddol, gyda risg nad yw rhai cyrff yn cymryd rhan o gwbl, tra bod eraill yn dilyn eu trywydd eu hunain.
“Er bod y siarter wedi'i chytuno gan bob un o'r 22 awdurdod lleol, dywedodd Ysgrifennydd y Cabinet dros Gyfiawnder Cymdeithasol yn ei hymateb mai “cyfrifoldeb awdurdodau lleol yw cyflawni amcanion y cynllun hwn', a chyfeiriodd at y grŵp llywio polisi.
“Fodd bynnag, er bod llwybr symleiddio budd-daliadau Cymru Llywodraeth Cymru yn nodi y byddai canllawiau ymarfer gorau yn cael eu cyhoeddi i awdurdodau lleol erbyn pedwerydd chwarter 2025, ni wnaeth yr Ysgrifennydd cyfiawnder cymdeithasol unrhyw gyfeiriad at hyn. Felly, a yw hyn wedi digwydd, ac os nad ydyw, pam?”
Wrth ymateb, dywedodd Ysgrifennydd y Cabinet:
“Fel y gwyddoch mae hyn yn cael ei arwain gan fy nghyd-aelod o'r Cabinet dros gyfiawnder cymdeithasol, Jane Hutt, ac rwy'n gwybod ei bod wedi cyfarfod ag arweinwyr awdurdodau lleol ar y mater hwn, ac rwyf wedi ei godi gydag arweinwyr awdurdodau lleol fy hun. Byddaf yn sicr yn gofyn i fy nghyd-aelod o'r Cabinet ymateb i chi yn ysgrifenedig ar y pwynt hwn.”